Douanerechtenverzekering (bron: TVM)
De meeste ondernemingen hebben direct of indirect, dagelijks of slechts
incidenteel te maken met douanebepalingen. De Europese Unie (EU) is een
douane-unie, dat wil zeggen dat zaken die zich in het vrije verkeer bevinden
zonder enige beperking over het hele grondgebied van de EU kunnen worden
vervoerd.
Binnen de EU worden geen invoerrechten meer geheven voor zaken afkomstig uit een
ander land van de EU. Wel bestaan er nog verschillen tussen de diverse landen op
het gebied van o.a. accijnzen en omzetbelasting.
Accijns
Accijns wordt bij invoer geheven op bepaalde, vooral luxe zaken zoals
tabaksfabrikaten, alcoholhoudende dranken, wijnen, bieren en minerale oliën.
Daarnaast wordt ook in het binnenland accijns geheven, bijvoorbeeld op binnen
Nederland geproduceerde accijnsproducten.
Invoerrechten
Invoerrechten (officiële benaming is: douanerechten) worden geheven bij invoer
van zaken die niet afkomstig zijn uit de EU. Douanevervoer houdt in dat deze
zaken worden vervoerd over het grondgebied van de EU zonder dat er belasting
wordt betaald. Hiervoor dient bij invoer in de EU aangifte te worden gedaan bij
de douane.
De douane controleert vervolgens via de ingevulde en geretourneerde documenten
of de zaken ook op de plaats van bestemming zijn aangekomen. Het is mogelijk
ingevoerde zaken in een douane-entrepot op te slaan met opschorting van de
invoerrechten.
Douanewetgeving
Volgens de douanewetgeving is in principe de aangever altijd aansprakelijk voor
de correcte behandeling van de zaken en documenten, zodat een juiste
aanzuivering plaatsvindt. Een vervoerder is géén aangever en zijn
aansprakelijkheid is dan ook bepaald in de vervoerscondities. De CMR bepaalt dat
voor de schadevergoeding moet worden uitgegaan van de factuurwaarde op het
moment van afzending; tijdens het transport zijn de zaken nog niet ingeklaard in
het land van ontvangst dus douanerechten behoren nog niet tot de factuurwaarde.
Indien de zaken worden doorvervoerd nadat deze zijn ingevoerd (bijvoorbeeld naar
het losadres), dan zal de vervoerder wel de douanerechten moeten vergoeden.
Helaas is een beroep op de limiet van 8,33 SDR alleen mogelijk op de materiële
schade en niet op de douanerechten. Afhankelijk van de opdracht en de
contractuele afspraken kan een (douane)expediteur wel als aangever worden
aangemerkt.
De van toepassing zijnde douanewetgeving is een Europese wetgeving, zodat die in
de hele Europese Unie gelijk is. In de praktijk blijkt echter dat de uitleg van
het Europese recht, en van de toepasselijke vervoerscondities, door de
verschillende rechters in de diverse landen nogal divers is. In bijvoorbeeld
Frankrijk en Duitsland is het heel gebruikelijk dat bijvoorbeeld een
wegvervoerder, in geval van schade of vermissing van zaken, wordt veroordeeld
tot het vergoeden van de diverse douanerechten. In Nederland is dat eigenlijk
alleen het geval indien er sprake is van opzet of grove schuld.
Douanerechtenverzekering
Een Douanerechtenverzekering dekt de aansprakelijkheid van de aangever of van
diegene die als zodanig wordt aangemerkt. Gedekt zijn de te betalen
douanerechten, eventuele boetes en kosten evenals kosten van verweer. Niet
gedekt is de hoedanigheid van vervoerder.
Als de vervoerder wordt aangesproken tot het betalen van douanerechten als
gevolg van schade aan of verlies van de lading, zal dit onder de
vervoerderaansprakelijkheidsverzekering moeten worden geclaimd. Het is dan van
belang of deze vervoerderaansprakelijkheidsverzekering hiervoor dekking geeft of
dat deze zich beperkt tot uitsluitend de materiële schade aan de zaken.